Αλλού «φρένο», αλλού «κλείσιμο του ματιού» με το νέο χωροταξικό των ΑΠΕ
Μόνο τέσσερις Δημοτικές Ενότητες στην Αιτωλοακαρνανία θεωρούνται «αιολικά κατάλληλες»
Εξαιρούνται… τα έργα αντλησιοταμίευσης
Αφού σημειώθηκε μία κοσμογονία επενδύσεων στο χώρο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, το αρμόδιο Υπουργείο επιτέλους φέρνει ένα νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για την εγκατάσταση τους από εδώ και στο εξής.
Σύμφωνα με το κείμενο που δόθηκε στη δημοσιότητα για δημόσια διαβούλευση το νέο πλαίσιο φέρνει σημαντικές αλλαγές και απαγορεύσεις τόσο για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών όσο και για την εγκατάσταση αιολικών πάρκων. Μεταξύ άλλων το νέο πλαίσιο προβλέπει απαγόρευση εγκατάστασης φωτοβολταϊκών σε δάση και περιοχές Natura και απαγόρευση εγκατάστασης αιολικών σε περιοχές με υψόμετρο μεγαλύτερο των 1.200 μ.
Η αφετηρία του νέου σχεδιασμού αποτυπώνει και τη δραματική αλλαγή του ενεργειακού τοπίου από το 2008 και το προηγούμενο χωροταξικό πλαίσιο μέχρι σήμερα. Τότε, η χώρα διέθετε περίπου 1 GW εγκατεστημένων ΑΠΕ, εκ των οποίων μόλις 12 MW φωτοβολταϊκών, με το σύνολο σχεδόν της πράσινης παραγωγής να προέρχεται από αιολικά πάρκα.Σήμερα, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει πλήρως. Η Ελλάδα διαθέτει περίπου 18 GW εγκατεστημένων ΑΠΕ, ενώ το επενδυτικό ενδιαφέρον έχει εκτοξευθεί σε πρωτοφανή επίπεδα: περίπου 60 GW διαθέτουν ήδη όρους σύνδεσης και επιπλέον 30 GW βρίσκονται σε φάση αναζήτησης αδειοδότησης. Συνολικά, δηλαδή, το σύστημα καλείται να διαχειριστεί ένα δυναμικό που αγγίζει τα 110 GW.«Στο πρώτο στάδιο λέγαμε “ελάτε να επενδύσετε”. Σήμερα λέμε “ηρεμήστε, δεν χρειάζεται τόσο”», ήταν η χαρακτηριστική αποστροφή του υφυπουργού Ενέργειας κ. Τσάφου, αποτυπώνοντας τη βασική φιλοσοφία του νέου χωροταξικού.
Σε ότι αφορά τα αιολικά και την Αιτωλοακαρνανία, που έχει «ταλαιπωρηθεί» αρκετά από τις χωροθετήσεις κάποιων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αξίζει να αναφέρουμε ότι σύμφωνα με το προτεινόμενο χωροταξικό πλαίσιο μόνο τέσσερις από τις 29 δημοτικές ενότητες της Αιτωλοακαρνανίας κρίνονται ως «περιοχές καταλληλότητας», δηλαδή ως δημοτικές ενότητες με αιολικό δυναμικό μεγαλύτερο από τα 4m/s. Αυτές οι περιοχές είναι οι Δημοτικές Ενότητες Μεσολογγίου και είναι Οινιάδων στο δήμο Μεσολογγίου, η Δημοτική Ενότητα Αντιρρίου στο δήμο Ναυπακτίας και η Δημοτική Ενότητα Αστακού στο δήμο Ξηρομέρου.
Αυτές οι περιοχές χαρακτηρίζονται ως «περιοχές καταλληλότητας» ωστόσο αιολικά πάρκα θα μπορούν να εγκατασταθούν την προϋπόθεση, ότι δεν ισχύει κάποιος από τους οριζόντιους περιορισμούς που τίθενται, όπως για παράδειγμα το υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων οι ζώνες ειδικής προστασίας και οι υγρότοποι Ραμσάρ κτλ. Ενώ υπάρχει ένας επιπλέον «κόφτης» για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας για τα πτηνά εντός Natura. Εκεί η βασική αρχή είναι «όχι αιολικά», εκτός εάν η ειδική περιβαλλοντική μελέτη το επιτρέπει και η περιοχή διαθέτει εξαιρετικά υψηλό αιολικό δυναμικό άνω των 7,5 m/s. Υπενθυμίζεται πάντως ότι οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες για τις Natura της Αιτωλοακαρνανίας είναι ακόμη υπό κατάρτιση…
Αυτή η ρύθμιση για την περίπτωση της Αιτωλοακαρνανίας ουσιαστικά σημαίνει πως δύσκολα στο μέλλον θα δούμε να εγκαθίσταται εκ νέου ανεμογεννήτριες, ενώ ταυτόχρονα το γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος της Αιτωλοακαρνανίας θεωρείται πλέον κορεσμένη περιοχή, δικαιώνει τα επιχειρήματα φορέων της περιοχής που τα προηγούμενα χρόνια αντιδρούσαν στην περαιτέρω εγκατάσταση ανεμογεννητριών.
Βεβαίως θα πρέπει να σημειωθεί ότι όπως διευκρινίζει το αρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στο νέο χωροταξικό πλαίσιο δεν αφορά προφανώς τα έργα που λειτουργούν ήδη, αλλά και όσα βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης δηλαδή έχουν λάβει έγκριση τυπικής πληρότητας του φακέλου περιβαλλοντικής αδειοδότησης τους, καθώς αυτά εξακολουθούν να διέπονται από το ισχύον σήμερα χωροταξικό πλαίσιο.
Σε σχέση μετά φωτοβολταϊκά θα πρέπει να σημειώσουμε ότι εγκατάσταση τους πλέον απαγορεύεται σε περιοχές Νatura, δάση, υγροτόπους Ραμσάρ. Πράγμα που αφορά ιδιαίτερα την Αιτωλοακαρνανία καθώς ένα μεγάλο ποσοστό της έκτασης της υπάγεται σε τέτοιο καθεστώς. Επίσης προβλέπεται περιορισμός στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε ποσοστό 1,5% κάθε περιφερειακής ενότητας, καθώς επίσης και περιορισμοί στις αποστάσεις τους από αρχαιολογικούς χώρους, πολιτιστικά μνημεία κτλ.
Όμως θα πρέπει να σημειωθεί ότι επειδή ανά περιφερειακή ενότητα το ποσοστό κάλυψης του εδάφους από φωτοβολταϊκά διαφέρει αρκετά, επιλέχθηκε η προσθήκη επιπλέον 1,5% κάλυψης ανά περιφερειακή ενότητα. Με απλά λόγια, από το επίπεδο που βρίσκεται σήμερα κάθε περιοχή, θα μπορεί να αδειοδοτηθεί επιπλέον φωτοβολταϊκή κάλυψη έως 1,5%. Όταν το όριο συμπληρωθεί, δεν θα εγκρίνονται νέα έργα.
Το αρνητικό σημείο του νέου χωροταξικού των ΑΠΕ για την Αιτωλοακαρνανία είναι το γεγονός ότι εξαιρούνται από αυτό τα έργα της αντλησιοταμίευσης. Ως γνωστόν η Αιτωλοακαρνανία με το πλούσιο υδατικό δυναμικό που έχει, «πολιορκείται» από προτάσεις για εγκατάσταση τέτοιων έργων στην περιοχή λιμνών Τριχωνίδας, Οζερού, Αμβρακίας, αλλά και των τεχνητών Λιμνών Καστρακίου και Κρεμαστών.
Το Υπουργείο δεν δίνει κάποια συγκεκριμένη εξήγηση για την αυτή την εξαίρεση. Προφανώς όμως “κλείνει το μάτι” στα έργα αντλησιοταμίευσης χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχουν το απόλυτο «ελευθέρας»… Για παράδειγμα το έργο αντλησιοταμίευσης της «ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή» στην Τριχωνίδα ενάμισι σχεδόν χρόνο μετά τη διαβούλευση της μελέτης του δεν πήρε περιβαλλοντική αδειοδότηση.
«Στην κρίσιμη γεωπολιτικά συγκυρία που ο διανύουμε η ενεργειακή ασφάλεια αποτελεί τμήμα της εθνικής ασφάλειας. Για αυτό η ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας της πατρίδας μας συνιστά προτεραιότητα για την κυβέρνηση». Αυτό αναφέρεται εισαγωγικά στην ανακοίνωση του ΥΠΕΝ για το νέο χωροταξικό και ενδεχομένως σε κάποιο βαθμό να εξηγεί την εξαίρεση των έργων αντλησιοταμίευσης από το χωραταξικό, υπό το πρίσμα ότι στο κείμενο της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων αναφέρεται με έμφαση ότι τα έργα αυτά είναι σημαντικά για την ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος της χώρας.
Το χωροταξικό για τις ΑΠΕ προβλέπει για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς
Δεν επιτρέπονται εφεξής, οριζόντια:
• Σε όλες τις προστατευόμενες περιοχές του δικτύου NATURA 2000
• Σε δάση και δασικές εκτάσεις
• Σε υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους
• Σε εθνικούς δρυμούς, κηρυγμένα μνημεία της φύσης και αισθητικά δάση
• Σε περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί ως Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους
• Σε κηρυγμένα διατηρητέα μνημεία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς και άλλα μνημεία μείζονος σημασίας, καθώς και οριοθετημένες αρχαιολογικές ζώνες προστασίας Α
• Σε περιοχές με προστατευόμενες ή/και εγκαταλελειμμένες αναβαθμίδες
• Σε περιοχές άνευ δρόμων που καθορίζονται με αποφάσεις του ΥΠΕΝ
• Σε ακτές κολύμβησης
Τίθενται νέα κριτήρια και κανόνες χωροθέτησης, και ειδικότερα:
• Το μέγιστο επιτρεπόμενο ποσοστό εδαφικής κάλυψης από νέους φωτοβολταϊκούς σταθμούς (που δεν έχουν αδειοδοτηθεί περιβαλλοντικά) δεν μπορεί να υπερβαίνει το 1,5% ανά Περιφερειακή Ενότητα.
• Προβλέπεται η τήρηση ελάχιστων αποστάσεων για τη χωροθέτηση φωτοβολταϊκών σταθμών (πχ. από οικιστικές δραστηριότητες) και συγκεκριμένα ποσοστά κάλυψης οπτικού ορίζοντα παρατηρητή.
• Προβλέπεται η εκπόνηση ειδικής μελέτης θέασης σε περίπτωση εγκατάστασης Φ/Β εντός ζώνης 1.500 μ. από εγγεγραμμένα στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς και άλλα μείζονος σημασίας μνημεία, αρχαιολογικούς χώρους και ιστορικούς τόπους, καθώς και εντός ζώνης 1.000 μ. από ζώνη απολύτου προστασίας (Ζώνη Α) των λοιπών αρχαιολογικών χώρων, κηρυγμένα πολιτιστικά μνημεία, ιστορικούς τόπους και παραδοσιακούς οικισμούς.
Το χωροταξικό για τις ΑΠΕ προβλέπει για αιολικούς σταθμούς
Δεν επιτρέπονται εφεξής, οριζόντια:
• Στην Αττική και τη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης
• Εντός περιοχών με υψόμετρο μεγαλύτερο των 1.200 m
• Σε υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους
• Σε περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί ως Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους, καθώς και στους πυρήνες των εθνικών δρυμών
• Εντός των ζωνών απολύτου προστασίας της φύσης και των ζωνών προστασίας της φύσης του ν. 1650/1986
• Σε νησιά με έκταση μικρότερη από 300 τ.χλμ., εκτός αν αφορούν την κάλυψη αναγκών δημοσίου συμφέροντος του εκάστοτε νησιού (π.χ. εγκαταστάσεις αφαλάτωσης)
• Σε περιοχές με υψηλή τουριστική ανάπτυξη, όπως αυτές ορίζονται στο νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό
• Σε εκτός σχεδίου περιοχές στις οποίες προβλέπεται η ανάπτυξη χρήσεων τουρισμού – αναψυχής
• Σε τμήματα των λατομικών περιοχών και μεταλλευτικών και εξορυκτικών ζωνών που λειτουργούν επιφανειακά
• Σε περιοχές άνευ δρόμων που καθορίζονται με αποφάσεις του ΥΠΕΝ
• Σε ακτές κολύμβησης.
Ειδικότερα, εντός των Ζωνών Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ), δηλαδή περιοχών προστασίας της ορνιθοπανίδας που αποτελούν μέρος του δικτύου NATURA 2000, επιτρέπονται αιολικοί σταθμοί μόνο κατ’ εξαίρεση, στην περίπτωση που συντρέχουν ταυτόχρονα 2 προϋποθέσεις:
• προβλέπεται ρητά στην εγκεκριμένη Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη και
• το αιολικό δυναμικό είναι μεγαλύτερο από 7,5m/s (σύμφωνα με τον αιολικό χάρτη που έχει στην ιστοσελίδα της η ΡΑΑΕΥ).
Επιτρέπονται μόνο στις «Περιοχές Καταλληλότητας», δηλαδή σε Δημοτικές Ενότητες με αιολικό δυναμικό μεγαλύτερο από 4 m/s (σύμφωνα με τον αιολικό χάρτη που έχει στην ιστοσελίδα της η ΡΑΑΕΥ) – και μόνο υπό την προϋπόθεση ότι δεν ισχύει κάποιος από τους ανωτέρω (ειδικότερους) περιορισμούς, όπως υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων, Ζώνες Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ), Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους, υγρότοποι Ραμσάρ κτλ., καθώς και λαμβάνοντας υπόψη την υπολειπόμενη έκταση της Δημοτικής Ενότητας, σύμφωνα τα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ.
Διαβάστε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από το Αγρίνιο και την Αιτωλοακαρνανία, ακολουθώντας το agrinioculture.gr στο GoogleNews
